Saudi Aramco i ropa to dopiero początek. Tu możliwości dla polskich firm są szerokie

Arabia Saudyjska to obecnie największy dostawca ropy do Polski. Saudi Aramco w gdańskiej rafinerii to największa saudyjska inwestycja nad Wisłą. Na tym jednak nie wyczerpuje się potencjał dwustronnych relacji. By je ożywić, wciąż jednak musimy włożyć wiele pracy.

• - Arabia Saudyjska ma bardzo wiele do zaoferowania światu. Może pokazać wspaniały rozwój w wielu różnych dziedzinach – mówił na scenie EEC Talks podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego ambasador Królestwa Arabii Saudyjskiej w Polsce Saad Saleh Alsaleh.
• - Nie tylko ropa, ale także zielone technologie, sektor ICT mogą stać się podstawą polsko-saudyjskich relacji – mówił Yaser Faquih, wiceminister ds. badań i analiz ekonomicznych Ministerstwa Gospodarki i Planowania Arabii Saudyjskiej.
• Kluczowe znaczenie w dalszym zacieśnianiu wzajemnych relacji polsko-saudyjskich będzie mieć uruchomienie w czerwcu regularnych połączeń lotniczych między oboma krajami. – To znacznie ułatwi dostęp do obu krajów, co przełoży się również na korzyści gospodarcze – mówił Robert Rostek, ambasador RP w Królestwie Arabii Saudyjskiej. 

Od 2023 r. Królestwo Arabii Saudyjskiej jest najważniejszym, surowcowym partnerem Polski, dostarczającym blisko połowę ropy do naszego kraju. Przejmując udziały w gdańskiej rafinerii, nad Wisłę wkroczyła również największa firma świata, państwowy gigant petrochemiczny – Saudi Aramco, otwierając nowy rozdział w polsko-saudyjskich relacjach.

Arabia Saudyjska zmienia wizerunek i otwiera się na świat

Jednak partnerstwo pomiędzy Polską i Arabią Saudyjską powinno mieć nie tylko surowcowy charakter, bo zmienia się samo Królestwo. Zgodnie z nakreśloną przez księcia koronnego Muhammada ibn Salmana strategią Saudi Vision 2030 kraj ten przechodzi bezprecedensowy proces przemian, których celem jest dywersyfikacja saudyjskiej gospodarki i uniezależnienie od dochodów z surowców kopalnych. To otwiera zupełnie nowe możliwości przed polskimi firmami.

By z nich skorzystać, trzeba jednak najpierw poznać partnera i dobrze zrozumieć specyfikę rynku i kultury Królestwa, bowiem w Polsce wciąż wiedza o Arabii Saudyjskiej jest skromna i pokutuje wiele stereotypów.

- Te stereotypy odziedziczyliśmy po poprzednich pokoleniach, ale teraz nasz region próbuje zmienić ten wizerunek. Młode pokolenie, które korzysta z nowych technologii, zdobywa informacje z różnych źródeł, odkrywa, że zmiana w Arabii Saudyjskiej jest znacząca. Ludzie i społeczeństwo są już zupełnie inni  – mówił na scenie EEC Talks w trakcie Europejskiego Kongresu Gospodarczego ambasador Królestwa Arabii Saudyjskiej w Polsce Saad Saleh Alsaleh.

Pomagają tu także międzynarodowe wydarzenia, które zostaną zorganizowane w tym kraju. Przypomnijmy, że Arabia Saudyjska będzie gospodarzem w 2030 r. kolejnej Światowej Wystawy EXPO, a w 2034 r. Mistrzostw Świata w Piłce Nożnej. Tej rangi imprezy nie tylko przyciągną do Królestwa tysiące ludzi, ale również będą okazją do pokazania nowego wizerunku kraju.

- Arabia Saudyjska ma bardzo wiele do zaoferowania światu. Może pokazać wspaniały rozwój w wielu różnych dziedzinach, mówimy o młodych ludziach, prawach kobiet, technologii, rozrywce, sporcie i wielu innych aspektach, które są interesujące zwłaszcza dla młodych ludzi, którzy przyjeżdżają do nas i widzą te zmiany w Arabii Saudyjskiej – podkreślił ambasador.

Dla polskich firm saudyjski rynek wciąż pozostaje nieodkryty. Pora to zmienić

Polska jednak wciąż skromnie korzysta z rodzącego się potencjału współpracy z Królestwem. Co prawda obroty handlowe między Polską a Arabią Saudyjską rosną. W ubiegłym roku było to 8,5 mld dol. w porównaniu do niespełna 7 mld rok wcześniej, ale wzrost ten wynikał praktycznie wyłącznie z importu ropy naftowej do Polski. Tymczasem biorąc pod uwagę potencjał saudyjskiej gospodarki, mogłoby to być znacznie więcej.

- Stajemy wszyscy przed podobnymi wyzwaniami. Do rozwiązania, i to w globalnej skali, mamy kwestie dekarbonizacji, co wymusza poszukiwanie czystszych i bardziej zielonych rozwiązań. Jeśli chodzi o sam krajobraz globalnego handlu, to pamiętajmy o kwestiach politycznych, które na niego mocno obecnie rzutują. W naszym regionie musimy zmagać się nie tylko z wojną za naszą granicą, ale też z niestabilnością w basenie Morza Czerwonego, co wpływa na zaburzenia łańcuchów dostaw. Na to nakłada się jeszcze kwestia globalnej rywalizacji pomiędzy Stanami Zjednoczonymi i ich sojusznikami a Chinami. To jest konkurencja, która jest istotna z punktu widzenia zarówno Polski, jak i Arabii Saudyjskiej – mówił na scenie EEC Talks Yaser Faquih, wiceminister ds. badań i analiz ekonomicznych Ministerstwa Gospodarki i Planowania Arabii Saudyjskiej.

Te wszystkie wyzwania otwierają przed oboma krajami nowe możliwości współpracy. Arabia Saudyjska ma jedne z najlepszych warunków na świecie do rozwoju odnawialnych źródeł energii, dysponuje również know-how, które chce eksportować na cały świat. Tu dobrym partnerem może być właśnie Polska, która może pomóc w nawiązywaniu współpracy na nowych rynkach.

Wśród innych, potencjalnych obszarów współpracy polsko-saudyjskiej wiceminister Faquih wskazał na obszar infrastruktury, także energetycznej, oraz motoryzacji.

- Polska doskonale radzi sobie w obszarze elektromobilności, produkcji akumulatorów do aut elektrycznych. To kolejny obszar potencjalnej i przyszłościowej współpracy. Czyli zdecydowanie już nie tylko ropa, ale przede wszystkim technologie, inwestycje i finansowanie mogą stać się podstawą naszych relacji – dodał wiceminister.

Dodatkowo napięta sytuacja geopolityczna również otwiera nowe obszary współpracy, wśród których wiceminister Faquih wymienił przemysł obronny, a także szeroko rozumiane kwestie bezpieczeństwa, w tym technologicznego.

- Polska i Arabia Saudyjska mogą współdziałać w branży nowych technologii i ICT. Polska jest jednym z liderów w tych branżach, ponadto blisko 1/4 polskiego społeczeństwa ma wyższe wykształcenie. To ogromny potencjał. Kolejnym wspólnym obszarem jest bezpieczeństwo żywności. Kiedy po wybuchu wojny na Ukrainie nagle straciliśmy dostęp do ukraińskiego zboża, musieliśmy pozyskiwać żywność z innych źródeł. To było dla nas ogromny szok, a Polska ma tu bogatą spuściznę i doskonałą żywność – podkreślał wiceminister Faquih.

W czerwcu ruszy bezpośrednie połączenie lotnicze między Arabią Saudyjską i Polską

Niewątpliwie kluczowe znaczenie w dalszym zacieśnianiu wzajemnych relacji polsko-saudyjskich będzie mieć uruchomienie - po miesiącach starań - regularnych połączeń lotniczych między oboma krajami. Już w czerwcu podróżni po raz pierwszy na pokładzie LOT-u pokonają trasę Rijad-Warszawa. Polski przewoźnik będzie latał na tej trasie 3 razy w tygodniu. To efekt podpisanej w sierpniu międzyrządowej umowy o komunikacji lotniczej między Polską a Królestwem Arabii Saudyjskiej.

Polskę i Arabię Saudyjską dzieli około 5000 km. Do tej pory, by pokonać tę trasę, konieczne były przesiadki na zagranicznych lotniskach i korzystanie z usług linii lotniczych innych krajów. Teraz do Rijadu będzie można dostać się bezpośrednio podczas zaledwie około pięciogodzinnego lotu z Warszawy.

- To znacznie ułatwi dostęp do obu krajów, co przełoży się również na korzyści na gospodarcze – mówił podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego Robert Rostek, ambasador RP w Królestwie Arabii Saudyjskiej, podkreślając, że po obu stronach wiedza o sobie jest wciąż niewystarczająca. Dlatego teraz najważniejsza będzie promocja Polski i jej walorów, gór, morza, jezior.

Polskie firmy same muszą odrobić lekcję z saudyjskiego rynku

- Musimy zachęcać ludzi do podróżowania i odkrywania nowych miejsc. To dopiero początek tej drogi pogłębiania współpracy. Myślę, że wiele polskich firm jest już gotowych na saudyjski rynek i na eksplorację tego kraju. Naszą rolą, dyplomatów, jest zachęcenie ich do podejmowania takiej współpracy i kontynuacji działań biznesowych. Jednak by zaistnieć na saudyjskim rynku, polskie firmy same muszą odrobić swoją lekcję – mówił ambasador Rostek.

Jak podkreślał polski dyplomata, kluczowe znaczenie w gruntowaniu pozycji na Bliskim Wschodzie ma budowanie relacji. Tam trzeba po prostu bywać, spotykać się z władzami saudyjskimi, z partnerami biznesowymi, by się lepiej poznać. To często żmudny i zawsze długotrwały proces, który jednak zawsze się opłaca, bo saudyjski rynek gwarantuje duże zwroty z inwestycji.

Również ambasador Arabii Saudyjskiej w Polsce Saad Saleh Alsaleh podkreślił, że uruchomienie bezpośrednich lotów z Warszawy do Rijadu to bardzo duży i ważny krok w dwustronnych relacjach.

- To będzie most, który zbliży ludzi. Zachęcamy Polaków do odwiedzin w Arabii Saudyjskiej, do poznania naszej kultury, odkrywania nowych miejsc, a także uczestnictwa w wydarzeniach, które organizujemy, takich jak wyścigi Formuły 1, Dakar czy wspomniane piłkarskie mistrzostwa świata czy Expo. Dla Saudyjczyków wizyta w Polsce też będzie odkryciem, dowiedzą się więcej o kulturze i historii kraju. Dzięki łatwiejszym podróżom nie trzeba będzie się przesiadać, tracić czasu, co z pewnością przełoży się na większy ruch pomiędzy naszymi krajami, a to otworzy nowe możliwości biznesowe, ponieważ czas to pieniądz – dodał ambasador Alsaleh.

Na Saudi Aramco się nie skończy. Polska atrakcyjnym rynkiem dla saudyjskich inwestorów

Jak podkreślił wiceminister Yaser Faquih, bezpośrednie loty ułatwią z pewnością rozbudowę również drugiej strony wzajemnych relacji, czyli ułatwią dostęp saudyjskich inwestorów do polskiego rynku. Jak na razie inwestycja Saudi Aramco w gdańską rafinerię to największa saudyjska inwestycja w Polsce. Największy koncern energetyczny na świecie przejął 30 proc. udziałów w należącym do Lotosu zakładzie w ramach realizacji środków zaradczych do fuzji z Orlenem.

- Ta transakcja jest przede wszystkim okazją do transferu technologii i wymiany wiedzy. Saudi Aramco jest jedną z największych firm na świecie, wiemy, jak się robi interesy w branży rafineryjnej w Korei, Japonii, Chinach, Europie, Stanach Zjednoczonych, gdzie mamy największą w Ameryce rafinerię Port Arthur w Teksasie. Mamy tym samym wiedzę o najnowszych technologiach rafineryjnych – wyliczał wiceminister Faquih, podkreślając możliwości wymiany tych doświadczeń w Polsce.

Jednak na tym możliwości się nie kończą. Jak wskazał wiceminister, kolejnym naturalnym obszarem współpracy jest petrochemia.

- SABIC, nasz narodowy champion, również może podjąć współpracę z polskim przemysłem – powiedział Yaser Faquih, wskazując na znaczenie położenia Polski - blisko Niemiec i Czech, co otwiera dodatkowe możliwości współpracy i ekspansji przed saudyjskimi firmami. - Moim zdaniem kolejna odsłona rywalizacji Europy i Zachodu z Chinami rozegra się właśnie na polu petrochemii – dodał wiceminister.

Polski rynek, biorąc pod uwagę jego wielkość, dostęp do infrastruktury, technologii, wykwalifikowanej kadry, jest atrakcyjny dla saudyjskich inwestorów.