W usługach dla biznesu nadchodzą bardzo duże zmiany. Dotkną ponad 400 tys. pracowników

- W naszym sektorze spodziewamy się bardzo dużej transformacji. Dziś proste, transakcyjne prace są wypierane przez zadania bardziej złożone - ocenia Paweł Panczyj, członek zarządu Związku Liderów Sektora Usług Biznesowych (ABSL).

• - Uniwersytety nie uczą kwalifikacji miękkich, które potrzebne są w dzisiejszym otoczeniu biznesowym. Polski system edukacyjny dobrze przygotowuje do realizacji prostszych zadań, ale do bardziej złożonych, kreatywnych ról potrzebny jest nowy, szerszy zestaw umiejętności - ocenia Paweł Panczyj, członek zarządu, dyrektor do spraw strategii i rozwoju Związku Liderów Sektora Usług Biznesowych (ABSL). 

• Jakie bariery inwestycyjne w przypadku przedsiębiorstw stowarzyszonych w ABSL wchodzą w grę? - Dostęp do talentów jest kluczowy dla dalszego rozwoju naszego sektora… - akcentuje nasza rozmówca.

• W ostatnich trzech latach firmy z sektora usług dla biznesu stworzyły ok. 80 tys. miejsc pracy. W pierwszym kwartale 2023 r. łączne zatrudnienie w branży przekraczało 435 tys. osób, w ponad 1,8 tys. centrów usług.
• Rozmowa powstała w ramach projektu "Inwestycje w Polsce oczami biznesu. Regres i nadzieje", realizowanego wspólnie przez ING Bank Śląski i Europejski Kongres Gospodarczy (EEC). Premiera raportu przygotowanego na podstawie rozmów z menedżerami kluczowych polskich firm - w czasie EEC w Katowicach (7-9 maja 2024 roku).
• Na tegorocznym Europejskim Kongresie Gospodarczym kwestie sprawy inwestycji - polskim i międzynarodowym będą szeroko omawiane. To jedna z głównych ścieżek tematycznych EEC.

Jakie inwestycje - w ocenie Związku Liderów Sektora Usług Biznesowych (ABSL) - podjęły w Polsce firmy w nim zrzeszone w ostatnich 3 latach, a jakie podejmą lub rozważają podjąć w horyzoncie 5-letnim?

- W ostatnich trzech latach firmy z sektora usług dla biznesu stworzyły ok. 80 tys. miejsc pracy. W pierwszym kwartale 2023 r. łączne zatrudnienie w branży przekraczało 435 tys. osób - w ponad 1,8 tys. centrów usług.

W obecnej dynamicznej sytuacji geopolitycznej i makroekonomicznej, mówimy raczej o planowaniu w horyzoncie pięciu, sześciu miesięcy... Kondycja sektora w Polsce jest związana bardziej ze stanem gospodarki globalnej niż lokalnej.

Dostęp do talentów jest kluczowy dla dalszego rozwoju sektora usług biznesowych

Jakie bariery inwestycyjne w przypadku przedsiębiorstw stowarzyszonych w ABSL wchodzą w grę?

- Dostęp do talentów jest kluczowy dla dalszego rozwoju naszego sektora… Z naszych analiz wynika ponadto, że niejednokrotnie wyzwaniem pozostaje rotacja i kwestia zatrzymania pracowników w jednej firmie na okres dłuższy niż dwa lata.

Warto jednak jednocześnie pamiętać, że rotacja nie jest specyficzna tylko w naszej branży, ale również charakterystyczna dziś dla innych gałęzi gospodarki, nie tylko zresztą w Polsce.

Jak Państwo oceniają proinwestycyjne inicjatywy rządu w ciągu minionych ośmiu lat – ich rezultaty w realnej gospodarce?

- Brakowało takich inicjatyw… Koncepcje takie, jak Polska Strefa Inwestycji nie dotyczą sektora usług dla biznesu – w specjalnych strefach ekonomicznych działa zaledwie kilkanaście podmiotów.

Dla naszej branży kluczowa pozostaje przewidywalność i transparentność prawno-podatkowa. A regulacje zmieniały się tak szybko, że utrudniały planowanie dalszej działalności, a zarazem przepisów w wielu istotnych aspektach brakowało…

Czy zmiana rządu stanie się zachętą do inwestowania? Czy nowa władza jest dobrze przygotowana do wyzwań gospodarczych i jej pomysły do tej pory dobrze rokują dla inwestycji i wzrostu PKB?

- Wierzymy, że tak...

"Kluczowa dla aktywizacji inwestycji jest zmiana systemu edukacji"

Gdyby mieli Państwo rekomendować makrodziałania na rzecz aktywizacji inwestycji w gospodarce, to co byłoby najważniejsze?

- Kluczowa dla aktywizacji inwestycji jest zmiana systemu edukacji. Świeżo upieczeni absolwenci mają różne umiejętności, znają języki obce, ale brakuje im zdolności do pracy zespołowej czy zmagania się z wyzwaniami.

Uniwersytety nie uczą kwalifikacji miękkich, które potrzebne są w dzisiejszym otoczeniu biznesowym. Polski system edukacyjny dobrze przygotowuje do realizacji prostszych zadań, ale do bardziej złożonych, kreatywnych ról potrzebny jest nowy, szerszy zestaw umiejętności.

Czy relatywnie duży udział sektora MŚP, w tym firm rodzinnych, może tłumaczyć niższą aktywność inwestycyjną polskiej gospodarki czy firm? Jeśli tak, to czy można skłonić małe i średnie firmy do większej śmiałości w inwestowaniu?

- W naszej branży nie ma podmiotów segmentu MŚP, za to średnich organizacji, przeważnie działających w sektorze IT, nie trzeba namawiać do większej śmiałości w inwestowaniu.

Czy rynek pracy stanowi u nas barierę w zwiększeniu inwestycji?

- Ograniczony dostęp do pracowników - wynikający między innymi z kwestii demograficznych - jest dużym wyzwaniem. A rozwiązanie? Zmiana systemu edukacji oraz pozyskiwanie pracowników z zagranicy, do tego jednak konieczna jest przemyślana polityka migracyjna.

Czy polskie firmy zamroziły kapitał w bezpieczne aktywa w związku z podwyższoną niepewnością wywołaną przez kryzysy zewnętrzne i brak stabilności regulacyjnej, w tym częste zmiany podatkowe?

- Nasze polskie podmioty nie zamroziły, ponieważ to - w większości - firmy na przykład księgowe, a one przeżywają hossę.

Czy firmy przyjęły postawę wait-and-see - wyczekiwania na dostęp do preferencyjnego finansowania unijnego (m.in. z KPO) czy budżetowego?

- Jeśli chodzi o naszą branżę, to nie obserwowaliśmy tego zjawiska.

"W naszym sektorze spodziewamy się bardzo dużej transformacji"

Czy i jakie było czy jest oddziaływanie na inwestycje wynikające ze zmian nastrojów związanych z przebiegiem wojny w Ukrainie i odsuwającą się w czasie perspektywą na udział w odbudowie tego kraju?

- Firmy przenosiły pracowników z Ukrainy, zwiększając skalę działalności w Polsce. Na pewno odczuliśmy tu szybki wzrost.

Czego się można spodziewać w latach 2024-2025: odbicia, stagnacji, a może dalszej obniżki? Dlaczego? Jaką rolę i kiedy spełni tu napływ środków z Unii?

- Dwa lata temu Jadwiga Emilewicz powiedziała: „Polska gospodarka będzie się rozwijała, co oznacza zwolnienia”.

W naszym sektorze spodziewamy się bardzo dużej transformacji. Dziś proste, transakcyjne prace są wypierane przez zadania bardziej złożone.

W miarę dojrzałości rynku, centra w Polsce świadczą coraz bardziej zaawansowane usługi o wysokiej wartości dodanej, wymagające specjalistycznej wiedzy.

Rozwój branży określiłbym zatem jako mniej dynamiczny, ale bardziej kompleksowy.

Jakie sektory gospodarki są najbardziej rokujące w kontekście ewentualnego odbicia inwestycji w latach 2024-2025.

- W związku z uwolnieniem funduszy unijnych to będzie głównie sektor budowlany.

Nasza branża odnotuje prawdopodobnie wzrost na poziomie ok. 4-5 proc.

Związek Liderów Sektora Usług Biznesowych (ABSL) grupuje 250 największych firm z branży, w której pracuje już w Polsce ponad 435 tys. osób. Reprezentuje centra usług wspólnych (Shared Service Centers, SSC), outsourcingu procesów biznesowych (Business Process Outsourcing, BPO), outsourcingu IT (Information Technology Outsourcing, ITO) oraz centra badawczo-rozwojowe (Research&Development, R&D). Wśród członków są m.in. Amazon, Capgemini, Carlsberg, Goldman Sachs, Google, IBM, Infosys, MAN, Procter&Gamble, PwC, Shell, Toyota i UBS.