Większy udział własnych firm i technologii, produkcja w oparciu o lokalne zasoby. Local content, komponent krajowy – to mocny światowy trend, odpowiedź na chaos, niestabilność, rozczarowanie globalizacją. Jak polski biznes widzi realizację rządowej strategii?
Gospodarka światowa przechodzi przez silne procesy deglobalizacyjne już od czasu pandemii Covid-19, kiedy okazało się, że globalne łańcuchy dostaw, zrywane z powodu przerw w produkcji w azjatyckich fabrykach, mogą chwiać gospodarkami na drugiej półkuli.
Te zmiany spowodowały, że wiele państw zdecydowało się na przeniesienie swoich linii produkcyjnych bliżej swoich granic. Trend wyznaczały gospodarcze potęgi – w USA jeszcze pod rządami demokratów i Joe Bidena wprowadzono mechanizm "Inflation Reduction Act", który miały wspierać amerykańskie firmy w otwieraniu biznesów na terenie kraju
Dzięki między innymi takim ruchom amerykańska gospodarka jest nadal znacznie bardziej konkurencyjna niż europejska. Kolejnym elementem "zamykania się" amerykańskiej gospodarki na świat jest polityka celna Donalda Trumpa – podstawowe narzędzie obecnej polityki gospodarczej w USA.
Te negatywne zjawiska z punktu widzenia Unii Europejskiej i Polski sprawiają, że poszczególne państwa rozważają wprowadzenie nowych mechanizmów promujących własny biznes, zwiększających krajowy udział w inwestycjach, dostawach i zakupach, łańcuchach wartości.
W sondażu IBRIS dla "Rzeczpospolitej", z końca lutego, niemal 90 proc. badanych opowiedziało się za tym, aby publiczne pieniądze trafiały wyłącznie do firm polskich i tych zagranicznych, które płacą podatki w naszym kraju. Tylko zdaniem 5,4 proc. badanych nie powinno tu być żadnych ograniczeń.
Prezes firmy Dasoft Technologies Małgorzata Goszczyńska uważa, że polska branża IT należy do czołówki najlepszych na świecie.
- Zatrudniamy kilkanaście osób, kilkanaście lat na rynku, specjalizujemy się w budowie hubów technologicznych oraz systemach zarządzania treściami dla sektora sprzedaży detalicznej. I z pełnym przekonaniem mogę powiedzieć, że jest to dobry moment, żeby firmy takie jak nasza weszły na wyższy poziom. Polska ma jedne z najlepszych ekosystemów IT w całej Europie. To fakt potwierdzony przez rankingi, lokalizacje centrów R&D globalnych korporacji i jakość absolwentów naszych uczelni technicznych - podkreśliła Goszczyńska.
Polskie firmy technologiczne pomimo swojego zaawansowania technologicznego do tej pory nie dysponowały odpowiednim kapitałem, żeby brać udział w największych przetargach o wartości setki milionów złotych.
- Nie potrzebujemy protekcji. Potrzebujemy otwartych drzwi i przejrzystych zasad - komentuje prezes Goszczyńska rządową strategię local content.
- Podział większych kontraktów na dostępne pakiety, kryteria oceny uwzględniające realną wartość lokalną, a nie wyłącznie referencje z projektów za setki milionów złotych, to są konkretne mechanizmy, które mogą uruchomić ogromny potencjał polskiego IT. Wierzę, że Polska technologia jest gotowa na ten krok. My jesteśmy gotowi. Czekamy tylko na szansę, by zaistnieć w sektorach gospodarki, które dotychczas były dla nas zamknięte z wielu, często mało znanych powodów - stwierdza szefowa Dasoft Technologies.
Dużym wyzwaniem dla małych i średnich przedsiębiorstw w Polsce jest kwestia ich niewystarczającego przygotowania do rywalizacji w procedurach przetargowych. Kamil Sobolewski, główny ekonomista Pracodawców RP, przedstawił (w raporcie Pracodawców RP "Jak obudzić inwestycje w Polsce") rozwiązanie, które umożliwiłoby polskiemu biznesowi przygotować się do długofalowych projektów rządowych.
- Zaproponowaliśmy, żeby zamówienia rządowe były kołem zamachowym polskiej gospodarki. Nie tylko w taki sposób, żeby ogłoszenie o zamówieniu publicznym było w swojej istocie zapytaniem o dostępne moce produkcyjne, albo o towar w magazynie, czy zdolności importowe. Tylko żeby ono było zapytaniem, za ile polski przedsiębiorca umiałby wyprodukować dany towar, gdyby dostał odpowiedni czas na przygotowanie nowych, zoptymalizowanych mocy wytwórczych. Zamówienia powinniśmy formułować jako kontrakt na długoterminowy strumień dostaw, startujący po zbudowaniu fabryki - np. za 2 lata - i trwający 5 lat czy dekadę - podkreśla Kamil Sobolewski.
Ekonomista podaje przykład: jeśli władze rządowe i samorządowe zgodnie uznają, że powinno powstać 10 tysięcy schronów dla ludności w Polsce w 7 lat, to potrzebujemy 10 tysięcy urządzeń komunikacyjnych, 10 tysięcy systemów wentylacyjnych i 10 tysięcy kompletów żywności i wody. Złożone już dziś zamówienie opiewałoby na dostawy realizowane stopniowo, zaczynając za 2 lata, przez kolejne 5 lat.
- W ten sposób prywatne firmy, które wygrają takie zamówienia, już dziś ze środków prywatnych, własnych i pożyczonych, np. z banku, zakupiłyby niezbędne linie produkcyjne, zakontraktowały surowce, zapewniły zatrudnienie. Tak podnieślibyśmy potencjalne PKB. Inaczej zamówienia publiczne w części kończą się importem z Chin czy z Turcji. Nie dlatego, że nie umiemy wyprodukować lepiej i taniej, tylko dlatego, że brakuje przewidywalności popytu. Rozdrobnione i niepewne zamówienia nie są tak dobrym bodźcem do inwestycji jak kontrakt długoterminowy. Taki kontrakt zapewnia więcej lokalnej produkcji i niższe ceny - dodaje Sobolewski.
Jak podkreśla, to rozwiązanie nie generuje dodatkowych kosztów ponad te, które i tak mają być wydane, ale daje krajowemu przedsiębiorcy możliwość przygotowania się do realizacji kontraktu.
W rozmowie z WNP przedstawicielka firmy BWS Expo Plus, wykonawcy stoisk targowych, tłumaczy, jak wdrażanie local content wygląda w przypadku branży wystawienniczej.
- W naszym przypadku to nic nowego. Można powiedzieć, że "local content" jest filozofią, którą stosujemy od wielu lat – zanim to pojęcie pojawiło się w dyskusjach gospodarczych. W BWS Expo Plus staramy się realizować projekty w oparciu o krajowy łańcuch dostaw: od materiałów konstrukcyjnych i stolarki, przez multimedia i oświetlenie, aż po druk wielkoformatowy czy logistykę - zaznacza Anna Pannert z zarządu BWS Expo Plus.
Deklaruje, że oparcie swojej działalności na relacjach z polskimi wykonawcami łączy kryterium patriotyzmu gospodarczego z kluczowym dla każdego biznesu wymiarem finansowym, dbałością o jakość i efektywność.
- To podejście wynika z bardzo prostej filozofii – z jednej strony z poznańskiej oszczędności, czyli racjonalnego gospodarowania zasobami, a z drugiej z lokalnego patriotyzmu gospodarczego. Uważamy, że jeśli w Polsce mamy świetnych specjalistów i dostawców, warto budować projekty właśnie z nimi - podkreśla Anna Pannert.
Praca w branży wystawienniczej zaczyna się od koncepcji i projektowania – to domena projektantów i architektów. Następnie większość elementów powstaje w krajowych pracowniach i zakładach produkcyjnych. Dotyczy to konstrukcji, elementów stolarskich, instalacji elektrycznych czy multimediów.
- Dzięki temu wartość dodana pozostaje w polskiej gospodarce. Jednocześnie mamy pełną kontrolę nad jakością i terminowością, co w branży targowej jest absolutnie kluczowe. Często budujemy stoiska w bardzo krótkich terminach i w wielu krajach jednocześnie - podsumowuje Pannert.
Istotnym elementem local content jest również internacjonalizacja polskiego biznesu.
"Local content to historyczny i bezprecedensowy projekt. To zmiana myślenia i budowa ekosystemu, który będzie rezonował na najbliższe dekady. My, myśląc o local content, repolonizacji, myślimy nie tylko o tym, jak spowodować, żeby polskie firmy były w jak największym stopniu beneficjentami realizowanych inwestycji, ale w naszym pojęciu mieści się również element internacjonalizacji, czyli wspierania polskich firm w ekspansji międzynarodowej" - czytamy na stronie Ministerstwa Aktywów Państwowych.
Takie praktyczne doświadczenia mają już niektóre firmy prowadzące ekspansję zagraniczną w oparciu o kompetencje polskich specjalistów.
- Stworzona przeze mnie międzynarodowa grupa działająca w obszarach bezpieczeństwa, branży motoryzacyjnej, usług prawno-podatkowych oraz rachunkowych od samego początku kieruje się zasadą maksymalnego korzystania ze wszystkiego co polskie. W naszych oddziałach w Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, a nawet w Meksyku pracują w większości nasi polscy prawnicy, specjaliści branży ochrony czy księgowi. Obsługują oni klientów z Polski i z innych krajów, w których działamy - tłumaczy Dariusz Bodecki, prezes firmy GS5.
Przedsiębiorca jednocześnie zaznacza, że istotna jest repolonizacja niektórych sektorów jak przemysł czy bankowość.
- Warto według mnie przyjrzeć się doświadczeniom zdobytym przez kraje zachodnie, które już od wielu lat wspierają rozwój międzynarodowy swoich narodowych przedsiębiorstw - w tym prywatnych. Poznałem przykład z rynku hiszpańskiego, gdzie duży lokalny deweloper już prawie 20 lat temu uzyskał wsparcie finansowe swojego państwa w zakupie prestiżowej działki w centralnych dzielnicach Warszawy. To jest dobry przykład, jak moglibyśmy wspierać polskie firmy - konkluduje Dariusz Bodecki.
Oglądasz archiwalną wersję strony Europejskiego Kongresu Gospodarczego.
Co możesz zrobić:
Przejdź do strony bieżącej edycji lub Kontynuuj przeglądanie
