Polska energetyka wciąż czeka na strategię. Dyskusja o przyszłości krajowego miksu na EEC

Nadal nie zostały zaktualizowane kluczowe dla energetyki dokumenty strategiczne jak PEP2040 czy KPEiK. Oznacza to, że wciąż zasadne pozostaje pytanie: jaki miks energetyczny ukształtuje się w Polsce? Właśnie na ten temat będziemy niedługo rozmawiać podczas XVIII Europejskiego Kongresu Gospodarczego.

• Wojna na Bliskim Wschodzie wymusza zmianę podejścia do gazu, który miał pełnić funkcję paliwa przejściowego w polskiej energetyce.
• Modyfikacji podlegają też plany na rozwój magazynów energii, odnawialnych źródeł energii, a niewiadomą pozostają zamiary w zakresie rozbudowy energetyki jądrowej.
• Jednocześnie brakuje ścieżek, które wytyczyłyby dokumenty strategiczne, będące wciąż w opracowaniu lub aktualizacji.
• Temat przyszłego miksu energetycznego kraju będzie poruszany m.in. podczas panelu "Miks energii, system, bezpieczeństwo", ale i wielu innych debat oraz wydarzeń XVIII Europejskiego Kongresu Gospodarczego, który odbędzie się w dniach 22-24 kwietnia. Trwa rejestracja na to wydarzenie.

Polska energetyka wciąż czeka albo na zatwierdzenie niektórych strategii, albo na ich aktualizację. W grudniu 2025 roku zaprezentowano Krajowy Plan w dziedzinie Energii i Klimatu (KPEiK), jego trzecią odsłonę, tym razem autorstwa Ministerstwa Energii. Od tamtego czasu nie trafił do Rady Ministrów do zatwierdzenia. Później musi zostać skierowany jeszcze do Komisji Europejskiej. Miał tam trafić do połowy 2024 roku, a opóźnienie sprawia, że Polsce grożą kary.

Brak KPEiK sprawia, że nadal nie zaktualizowano innych ważnych dokumentów, jak Polityka Energetyczna Polski do 2040 roku (być może horyzont zostanie rozszerzony do roku 2050) czy Program Polskiej Energetyki Jądrowej (PPEJ). Oznacza to, że na kilka lat przed rokiem 2030 (emisje netto gazów cieplarnianych mają do tego czasu spaść o minimum 55 proc. względem 1990 roku) w Polsce nie ma strategicznych polityk dla energetyki lub są, tylko nieaktualne.

OZE, atom, gaz - jaki miks w przyszłości?

Skoro strategiczne dokumenty tego nie wskazują, to debaty krążą wokół tego, jaki ma być miks, a nie jak osiągnąć założenia wytyczone przez rząd.

Jeszcze na początku 2026 roku wydawało się, że sprawa jest niemal przesądzona. Paliwem przejściowym w energetyce będzie gaz, zastępujący węgiel, a błękitne paliwo miało krótko pracować w podstawie, żeby później stać się źródłem szczytowym i rezerwowym. Po wybuchu wojny na Bliskim Wschodzie nie jest to już tak oczywiste, bo zarówno dostępność, jak i ceny gazu, sprawiają, że trudno oprzeć przyszłość sektora na tym paliwie.

Także nastroje wokół odnawialnych źródeł energii się zmieniają. Energetyka wiatrowa w Polsce nie doczekała się liberalizacji przepisów, źródeł fotowoltaicznych przybywa, ale są coraz mniej opłacalne. Magazyny energii dopiero wchodzą do systemu i jeszcze nie wiadomo, jak go przemodelują. Jest też kwestia cen poszczególnych technologii, ich pochodzenia, a także kosztów bilansowania OZE oraz ich przyłączania.

Mnożące się problemy

Energetyka jądrowa nie daje natomiast jednej gwarancji: nie pojawi się zbyt szybko w Polsce, bo dopiero w drugiej połowie lat 30. XXI w. Do tego czasu i rzeczywistość, i system, mogą wyglądać inaczej niż planowano, gdy decydowano się na budowę bloków jądrowych.

Pozostaje też kwestia węgla, który nabiera znaczenia strategicznego w dobie globalnych niepokojów. Może i kosztowny w wydobyciu, ale możliwy do pozyskania na miejscu, co może być atutem nie do przecenienia.

Właśnie tym zagadnieniom poświęcimy wiele miejsca w trakcie Europejskiego Kongresu Gospodarczego, który odbędzie się 22-24 kwietnia 2026 roku w Katowicach. Jeden z paneli to:

• Miks energii, system, bezpieczeństwo - 22 kwietnia godz. 16.30

Podczas tegorocznej, XVIII edycji, to energetyka - nie tylko z powodu wydarzeń na Bliskim Wschodzie - będzie w centrum zainteresowania.