Podpisana dopiero co umowa na budowę w Zielonce Centrum Serwisowo-Produkcyjnego pocisków CAMM-ER to krok milowy w budowaniu polskich zdolności rakietowych. W efekcie możemy stać się jednymi z najważniejszych centrów rakietowych w Europie.
Podpisana pod koniec marca umowa na budowę Centrum Serwisowo-Produkcyjnego brytyjskich pocisków CAMM-ER oraz nowej hali produkcyjnej dla systemów obrony powietrznej w Wojskowych Zakładach Elektronicznych w Zielonce, które w perspektywie kolejnych lat włączą się swoimi zdolnościami w wyprodukowanie pocisku rakietowego dla Narwi, to tylko jeden z elementów szerszej układanki, która ma dać Polsce własny przemysł rakietowy, suwerenność technologii i zdolność zarówno do obrony, jak i do uderzenia dalekiego zasięgu.
Współpraca z Wielką Brytanią (rakiety CAMM są konstrukcją koncernu MBDA) wpisuje się w plany wojska, mające zmienić pozycję Polski w Europie i wzmocnić nasze możliwości odstraszania. Realizacją serwisu i produkcji rakiet CAMM-ER w Polsce zajmie się Polska Grupa Zbrojeniowa.
W ciągu zaledwie kilku lat przeszliśmy drogę od importera systemów obrony powietrznej do państwa, które będzie produkować własne rakiety, rozwijać nowe konstrukcje i współtworzyć europejską architekturę obronną. To nie przypadek - to efekt strategicznego partnerstwa z Wielką Brytanią, które zaczęło się od traktatu obronnego z 2017 r., a dziś dojrzewa do poziomu, jakiego nie osiągnęliśmy z żadnym innym państwem.
Nowa umowa daje Polsce pełne kompetencje produkcyjne i serwisowe dla rakiet CAMM-ER - podstawy polskiego systemu obrony powietrznej Narew. Rodzina rakiet CAMM to dziś jeden z najnowocześniejszych systemów obrony powietrznej krótkiego i średniego zasięgu w Europie. To kolejny przykład, że Polska przestaje być tu odbiorcą technologii rakietowej, a staje się jej producentem.
Przypomnijmy, że pociski CAMM kupiliśmy już od MBDA jako główną broń przeciwlotniczą dla systemu przeciwlotniczego krótkiego zasięgu (ZROP-KZ) Narew. Mają one przechwytywać nadlatujące rakiety, drony i samoloty, z odległości 25 km na pułapie do 10 km. To środkowa warstwa ochrony naszego nieba. Do tego współpracują z polskimi radarami i wyrzutniami.
Umowę ramową dla Narwi na pozyskanie pocisków rakietowych CAMM-ER wraz z wyrzutniami iLauncher dla 23 baterii - czyli 46 jednostek ogniowych po 3 wyrzutnie, z których każda dysponuje ośmioma kontenerów z pociskami rakietowymi CAMM-ER - Polska podpisała w 2021 r. Wartość tej umowy to 54 mld zł.
Było to wtedy największe nasze zamówienie od wstąpienia Polski do NATO. Wykonanie kontraktu na dostawę "strzał" polskiej Narwi zaplanowano na lata 2027-2035. Pierwszą umowa wykonawczą w ramach programu na zarządzanie projektem i integrację komponentów konsorcjum PGZ-Narew podpisało w listopadzie 2021 r. Kontrakt wyceniono na 18 mln zł.
Wyrzutnia CAMM ma 8 kontenerów z rakietami, fot. Włodzimierz kaletaSystemy te służą przede wszystkim do osłony wojsk i obiektów, baz lotniczych, zwłaszcza w obszarze prowadzonych działań. Na mniejszych wysokościach są także uzupełnieniem systemu ognia przeciwlotniczych i przeciwrakietowych zestawów rakietowych średniego zasięgu Wisła (wyrzutnie rakiet Patriot), a od niedawana także naszego systemu bardzo krótkiego zasięgu (do 5-8 km) Pilica w ramach programu Pilica+.
Ponieważ terminy dostaw tego ważnego dla wojska uzbrojenia- zaplanowane w naszym największym, najbardziej złożonym jak dotąd programie modernizacyjnym Sił Zbrojnych RP - były odległe, w kwietniu 2022 r. podpisano umowę na pilne dostawy dwóch jednostek ogniowych z rakietami CAMM dla Narwi w latach 2022-2023. Kontrakt ten nazwano Mała Narew. Jej koszt to 1,65 mld zł.
Mała Narew była projektem "pomostowym", mającym natychmiast wzmocnić obronę powietrzną po rosyjskiej agresji na Ukrainę. W jej skład weszły:
Polska już używa pocisków CAMM w ramach Małej Narwi. Dostawy dwóch jednostek ogniowych zakończyły się w 2022 r. i jeszcze w tym samym roku obie jednostki, po wpięciu ich w krajowe radary i systemy dowodzenia, osiągnęły gotowość operacyjną.
Było to najszybsze wdrożenie nowoczesnego systemu obrony przeciwlotniczej w historii Sił Zbrojnych RP. Jednocześnie ogromy wydatek. W jego ramach nabyliśmy wersję pocisków CAMM o długość około 3,2 m, średnicy 166 mm i masie około 99 kg z 10-kilogramową głowicą bojową i zasięgiem do 25 km.
Podpisana właśnie umowa na krajową produkcję dotyczy już wersi CAMM-ER – o zwiększonym zasięgu do ponad 40 km, większej długości (4,2 m ), średnicy (190 mm ) i masie (160 kg, w tym 15 kg głowicy bojowej). Nie są więc to zwykłe rakiety krótkiego zasięgu.
To jedne z najbardziej zaawansowanych pocisków w swojej klasie, zaprojektowane tak, by radzić sobie z nowoczesnymi zagrożeniami: dronami, pociskami manewrującymi, samolotami, śmigłowcami i amunicją krążącą.
Jedną z największych przewag CAMM i CAMM-ER nad konkurencją jest aktywny radiolokacyjny układ naprowadzania. Rakiety pracują w trybie "odpal i zapomnij". To znaczy, że same "widzą" cel. Nie potrzebuje ciągłego oświetlania radarem z ziemi. To daje jej większą odporność na zakłócenia, możliwość zwalczania wielu celów jednocześnie i brak konieczności prowadzenia rakiety również przez radar, jak to jest w starszych systemach.
Aktywna głowica radaru pozwala wykrywać:
Rodzina pocisków CAMM radzi sobie tam, gdzie inne rakiety "głuchną", czyli z zakłóceniami elektronicznymi, nie mówiąc o złych warunkach pogodowych, jak gęsta mgła, deszcz czy chmury przy niskim pułapie lotu celu. Do tego taka rakieta nie musi być odpalany w stronę celu. Może startować pionowo i skręcać w locie. To oznacza, że daje pełną ochronę dookólną w zakresie 360 stopni. Nie ma zatem "martwych sektorów", wyrzutnię można ustawiać w dowolnym terenie, a dzięki dużej manewrowości może szybko zmieniać stanowisko.
Dzięki współpracy z brytyjską firmą MBDA UK zyskujemy suwerenny dostęp do technologii naprowadzania wraz z tzw. kodami źródłowymi. To absolutny wyjątek. Jak podkreśla MBDA, żaden inny kraj nie otrzymał tak szerokiego transferu technologii. Ale to dopiero początek. MBDA chce rozpocząć w Polsce produkcję:
Polskie zakłady będą również mogły produkować komponenty i pociski dla innych użytkowników CAMM. To pozwoli wejść polskiemu przemysłowi obronnemu w globalny łańcucha dostaw MBDA. Nie będziemy tylko montownią tych rakiet, ale pełnoprawnym ich producentem.
W 2023 r. Polska podpisała dwie umowy wykonawcze o wartości około 24,8 mld zł. Jedna dotyczy dostawy przez Konsorcjum PGZ-Narew ponad tysiąca pocisków rakietowych CAMM-ER w latach 2027-2035. Kontrakt obejmuje również transfer technologii zapewniający możliwość produkcji zamówionych rakiet w Polsce, a także szeroki pakiet szkoleniowy i logistyczny.
Strzelanie rakietami CAMM, fot. Wojsko PolskieDrugi kontrakt wyceniony na 29,2 mld zł zakładał dostawę przez Konsorcjum PGZ w tych samych latach 138 wyrzutni iLauncher przystosowanych do współpracy z systemem kierowania i dowodzenia IBCS. Wyrzutnie mają być produkowane w Polsce, po dokonaniu transferu technologii. Kontrakt obejmuje również dostawę podwozi Jelcz do transportu wyrzutni iLauncher.
Na tym nie koniec. Również w 2023 r. Polska i Wielka Brytania podpisały list intencyjny dotyczący wspólnego opracowania nowego pocisku CAMM-MR - rakiety o zasięgu ponad 100 km, która ma wypełnić lukę między CAMM-ER a pociskami PAC‑3 MSE dla Patriota. Nowa broń ma trafić zarówno do systemu Narew, jak i na fregaty Miecznik.
To pierwszy w historii przypadek, gdy Polska współprojektuje rakietę tej klasy z państwem NATO. Do tego właśnie podpisana umowa oznacza możliwość pełnej polonizacja produkcji rakiet CAMM-ER, które będą powstawać w Polsce - od silnika po głowicę naprowadzającą.
To oznacza niezależność od zagranicznych dostaw w czasie kryzysu. Będziemy też mieli kompetencje serwisowe, czyli możliwość utrzymywania i modernizowania rakiety we własnych zakładach. Dzięki umowie z MBDA polskie firmy mogą produkować rakiety dla innych państw. Dzięki temu możemy stać się jednymi z najważniejszych centrów rakietowych w Europie.
Oglądasz archiwalną wersję strony Europejskiego Kongresu Gospodarczego.
Co możesz zrobić:
Przejdź do strony bieżącej edycji lub Kontynuuj przeglądanie
