Polska może być cyfrowym liderem regionu. Bez tego zmarnujemy szansę

Aplikację mObywatel zainstalowało już 11 milionów obywateli, AI wkracza do urzędów, a branża telekomunikacyjna co roku inwestuje miliardy złotych w infrastrukturę cyfrową. Z drugiej strony połowie Polaków wciąż brak podstawowych kompetencji cyfrowych. Eksperci podkreślają, że bez masowej edukacji cyfrowej i skutecznej współpracy państwa z biznesem i nauką możemy zmarnować szansę stania się liderem regionu.

• Podstawowe kompetencje cyfrowe ma tylko połowa Polaków. Do 2035 r. rząd chce ten wskaźnik podnieść do 85 proc. - wskazywał podczas Europejskiego Kongresu Gospodarczego wiceminister cyfryzacji Rafał Rosiński.
• Wyzwaniem dla firm jest efektywne wdrożenie AI. - Pozytywny wpływ AI zostanie odblokowany tylko wtedy, jeżeli napiszemy wszystkie procesy od nowa i przejdziemy gruntowną transformację w firmach – uważa Maciej Pilipczuk, prezes Emitela.
• - Polska stoi przed szansą bycia cyfrowym liderem naszego regionu. Żeby to się mogło stać, bardzo ważne jest partnerstwo i współpraca pomiędzy biznesem a państwem - podkreślała Małgorzata Domagała z Mastercard. 
• Na temat cyfryzacji rozmawiali uczestnicy sesji „Państwo w erze technologii” na EEC 2026: Małgorzata Domagała (Mastercard Europe), Maciej Pilipczuk (Emitel), wiceminister cyfryzacji Rafał Rosiński, Adam Sawicki (TVN), Victor Shmeruk (Google) i Michał Ziółkowski (Play). Dyskusję moderował Jacek Borek (Accenture).
• O bezpieczeństwie infrastruktury cyfrowej będziemy też dyskutować podczas CYBERSEC EXPO & FORUM 2026, które odbędzie się 15-16 czerwca w Katowicach. Trwa rejestracja na to wydarzenie. 

Cyfryzacja polskiej administracji przyspiesza. Podczas sesji „Państwo w erze technologii” na EEC w Katowicach wiceminister cyfryzacji Rafał Rosiński wyliczał kolejne elementy cyfrowego państwa: e-doręczenia, elektroniczny obieg dokumentów, KSeF, portal podatki.gov.pl. Cyfrową wizytówką i sztandarowym projektem rządu pozostaje mObywatel.

Prawie 11 milionów Polaków korzysta z aplikacji mObywatel, jesteśmy z niej niesamowicie dumni - powiedział wiceminister Rosiński. - Cały czas ją rozwijamy, od podstawowych funkcji, takich jak dowód osobisty, dowód rejestracyjny czy prawo jazdy, po nowe usługi związane z księgami wieczystymi czy wnioskami paszportowymi dla osób młodocianych - dodał.

Podkreślił, że wirtualny asystent AI w mObywatelu jest oparty na polskim dużym modelu językowym PLLuM.

- Ten model językowy jest przeznaczony przede wszystkim dla administracji publicznej. Oprócz administracji na szczeblu centralnym wdrażają go także jednostki samorządu terytorialnego. Ponadto z PLLuM może korzystać i korzysta biznes - stwierdził Rafał Rosiński.

Prowadzący sesję Jacek Borek, dyrektor zarządzający Accenture Technology w Polsce, zaznaczył, że cyfryzacja usług publicznych jest jednym z czterech celów unijnego programu „Droga ku cyfrowej dekadzie”. Pozostałe to: edukacja, bezpieczna infrastruktura cyfrowa oraz transformacja cyfrowa firm.

Połowa Polaków bez podstawowych kompetencji cyfrowych

Problem w tym, że znaczna część Polaków nie jest gotowa, by korzystać z nowych możliwości. 

- Jednym z naszych podstawowych wyzwań jest wzrost kompetencji cyfrowych obywateli - przyznał wiceminister Rosiński. Obecnie podstawowe kompetencje cyfrowe ma bowiem zaledwie połowa Polaków. Do 2035 r. rząd chce ten wskaźnik podnieść do 85 proc. Mają temu służyć takie inicjatywy, jak szkoła międzypokoleniowa, edukacja seniorów i kluby rozwoju cyfrowego.

- Technologia dotyka wszystkich - zauważyła Małgorzata Domagała, dyrektorka ds. produktów i rozwiązań Mastercard na Polskę, Czechy i Słowację, Mastercard Europe. Dodała, że u ludzi starszych technologia może wywoływać większe poczucie zagubienia. - Dlatego musimy patrzeć na technologię przez pryzmat tego, jak może ona pomagać osobom zagubionym - zaznaczyła.

Szansę dla takich osób widzi, paradoksalnie, w bardziej zaawansowanych zastosowaniach sztucznej inteligencji, tj. w agentowej sztucznej inteligencji (agentic AI).

- Osoby starsze nie są tak biegłe na przykład w zakupach internetowych, w wyszukiwaniu. Agent może im bardzo pomóc - przekonywała.

Ale jest warunek: agent musi działać w interesie osoby, która wchodzi z nim w interakcję. Konieczne jest też zabezpieczenie przed manipulacją i przed wpływem cyberprzestępców.

- To jest fundamentalna kwestia zaufania i bezpieczeństwa technologii. Ona musi ona mieć wszyte elementy cyberbezpieczeństwa by design (w fazie projektowania - przyp. red.) - podkreśliła Małgorzata Domagała.

Dlaczego większość firm nie widzi zwrotu z inwestycji we wdrożenia AI?

Maciej Pilipczuk, prezes Emitela, wskazał na problem związany z transformacją cyfrową przedsiębiorstw: wyjaśnił, dlaczego większość firm do tej pory nie widzi zwrotu z AI.

Jego zdaniem wynika to z próby nakładania AI na stare schematy działania firm.

To jest fundamentalny błąd - stwierdził Maciej Pilipczuk. - Pozytywny wpływ AI zostanie odblokowany tylko wtedy, jeżeli napiszemy wszystkie procesy od nowa i przejdziemy gruntowną transformację w firmach - wyjaśnił, dodając, że dotyczy to też stosowania sztucznej inteligencji w administracji publicznej.

- Tylko dzięki temu będziemy w stanie zachować konkurencyjność na rynku globalnym i lokalnym, na który globalni liderzy przychodzą już w pełni zautomatyzowani - zauważył prezes Emitela.

Z kolei Michał Ziółkowski, członek zarządu Play ds. technologii, poruszył temat inwestycji w bezpieczną infrastrukturę cyfrową. Jak stwierdził, sektor telekomunikacyjny w roku 2024 przeznaczył na inwestycje 9,5 mld zł, a w latach 2014-2024 jego inwestycje sięgnęły w sumie około 95 mld złotych.

- Infrastruktura telekomunikacyjna, którą sektor buduje i w którą inwestujemy, jest dzisiaj fundamentem nie tylko gospodarki cyfrowej, ale też fundamentem dla zapewnienia bezpieczeństwa i suwerenności państwa – podkreślił Michał Ziółkowski.

Tysiące ataków tygodniowo i współpraca oparta na dialogu

Ta infrastruktura jest celem nieustannych ataków, które AI czyni coraz szybszymi i skuteczniejszymi.

- Tygodniowo jesteśmy atakowani tysiące razy - stwierdził przedstawiciel Playa. - Infrastruktura, którą dostarczamy, jest wykorzystywana jako podkład pod inne elementy infrastruktury, które na co dzień uważamy za krytyczne: jak chociażby dostęp do wody, do energii elektrycznej itd. - wyliczał Michał Ziółkowski.

Adam Sawicki, group senior vice president digital w TVN, zwrócił jeszcze uwagę, że w dyskusji o odporności cyfrowej często pomijane jest bezpieczeństwo informacyjne i odporność społeczeństwa na dezinformację.

Wskazał też na znaczenie współpracy państwo-biznes-nauka. 

- Wszelkiego rodzaju ulgi, wszelkiego rodzaju współpraca, specjalne strefy to jest coś, co systemowo musi zadziałać – powiedział Adam Sawicki, podkreślając rolę instytucji rządowych i samorządowych oraz wyższych uczelni i systemu nauczania. 

Jak stwierdził Maciej Pilipczuk, we współpracy pomiędzy administracją państwową a biznesem najważniejsze są: wspólny cel i partnerski dialog.

Polska ma szansę zostać cyfrowym liderem regionu

Kierując dyskusję na temat suwerenności cyfrowej, Jacek Borek, dyrektor zarządzający Accenture Technology w Polsce, zaznaczył, że jej pierwszym, najprostszym wymiarem jest infrastruktura i kontrola nad danymi.

- Drugim jest posiadanie alternatyw. To mogą być też kompetencje i ekosystem firm, które są w stanie państwo w tym wspierać – wyliczał Jacek Borek.

Victor Shmeruk, senior analyst w Google, był jednak zdania, że suwerenność to nie jest tylko kryterium geograficzne. 

- Bardziej myślę w kontekście suwerenności o swobodzie wyboru dostawcy usługi – powiedział. - Druga kwestia to interoperacyjność, żebyśmy nie byli związani tylko i wyłącznie z jednym dostawcą – dodał Victor Shmeruk.

Natomiast Maciej Pilipczuk położył nacisk na dywersyfikację. - Prawdziwą suwerenność technologiczną jesteśmy w stanie uzyskać, wyciągając synergie z wielu technologii i z wielu platform – podkreślił. Dodał, że należy w tym zestawie uwzględnić media naziemne.

- Polska stoi przed szansą bycia cyfrowym liderem naszego regionu - podsumowała Małgorzata Domagała. - Żeby to się mogło stać, bardzo ważne jest partnerstwo i współpraca pomiędzy biznesem a państwem, oparta na zaufaniu i wspólnych interesach. Tylko wtedy jesteśmy w stanie wskoczyć na falę technologiczną i innowacyjną i wznieść Polskę ponad wszystkie podziały – stwierdziła.